Еркин Қарақалпақстан Вести Каракалпакстана 19:13:12, 18.11.2017
Хош келипсиз! | RSS
Сайт мазмуны

Кириў усылы

Блог -"ЕРКИН ҚАРАҚАЛПАҚСТАН" - "ВЕСТИ КАРАКАЛПАКСТАНА"

СПОРТ

ҚАҲАРМАН ҲҮРМЕТИНЕ

БАҒЫШЛАНҒАН ТУРНИР

Елимиз әзелден Орайлық Азияда өзиниң батырлары, палўанлары менен даңқ шығарып келген. Халқымыздың ҳеш бир тойы палўанлардың гүресисиз, қошқар ҳәм қораз урысысыз өтпейди. Себеби, бул көп жыллық тарийхымыздан берли киятырған дәстүрлер есапланады.

Бердақ атындағы Қарақалпақ мәмлекетлик университетиниң спорт сарайында 9-май - Еслеў ҳәм қәдирлеў күни мүнәсибети менен Өзбекстан Қаҳарманы, Өзбекстан ҳәм Қарақалпақстан халық шайыры Ибра­йым Юсуповтың естелигине арналған миллий гүрес бо­йынша республикалық турнир болып өтти.

Даўамын окыў: СПОРТ

Сәне: 31.05.2012 11:06:50

529 мәрте оқылды


"Асрлар садоси - 2012"

НАСЛЕДИЕ, СОЕДИНЯЮЩЕЕ ВЕКА

Каракалпакский народ имеет богатый фольклор — неповторимое национальное наследие, бережно сохраняемое на протяжении веков. За последние годы в этом мы убеждались не раз, тесно сотрудничая с каракалпакскими исследователями в этом направлении, доводя результаты до сведения общественности.


Мой ранний интерес к национальным традициям и этномиру каракалпакского народа привел к тому, что, начиная с 2007 года, на основе грантов авторитетных международных организаций начал организовать экспедиции в этот уникальный край баксы и певцов. Одним из первых нашу инициативу горячо поддержал Председатель президиума Каракалпакского отделения АН Республики Узбекистан, доктор экономических наук, профессор ­Н.Аимбетов.

 

Даўамын окыў: "Асрлар садоси - 2012"

Сәне: 17.05.2012 05:35:35

714 мәрте оқылды


«ӘСИРЛЕР САЗАСЫ - 2012»

ХАЛҚЫМЫЗДЫҢ МИЛЛИЙ

МИЙРАСЛАРЫ

 

Қайсы бир халықты жақыннан билгимиз келсе, оның мәденияты, өтмиш тарийхына нәзер аўдара отырып, мийрас қалдырған бийбаҳа дүрданалары, тәкирарланбас үлгидеги естеликлерине қарай отырып баҳалаўға болады.

Әлбетте, бундай байлықларымыздың әўладтан-әўладқа жетип келиўинде музейлердиң орны айрықша. Республикамызда өзиниң бирнеше жыллық тарийхына ийе Қарақалпақстан мәмлекетлик Үлкетаныў музейи де халқымыздың бай мийрасларын қәстерлеўде, оны көпшиликке танытыўда ийгиликли хызмет атқарып келмекте.

МУЗЕЙ ТАРИЙХЫНА БИР НӘЗЕР

 

Қарақалпақ халық қол өнериниң раўажланыў тарийхы оғада узақ әсирлерди қамтыйды. Соған ылайықлы, алыс заманлардан берли Орта Азия ҳәм Шығыс Европада жасап келген қарақалпақ халқы дүнья мәдениятына өзиниң белгили үлесин қосты. Қарақалпақ көркем өнери ҳәм мәдениятында ертедеги Қаңлы, соңғы Хорезм мәмлекети және Дешти Қыпшақ салтанаты дәўирлеринен тысқары, Орайлық Азия, Қубла Сибирь, Едил-Жайық бойлары, Арқа Кавказ, Шығыс Европа, Жақын Шығыс халықлары менен әййемнен киятырған ҳәр түрли қатнасықлардың изи сақланған. Ески дәўирлерде Арал жағалары арқалы бирнеше мәрте Шығыстан Батысқа қарай халықлардың ғалаба түрде көшип өтиўи болған.

 

Даўамын окыў: «ӘСИРЛЕР САЗАСЫ - 2012»

Сәне: 16.05.2012 11:51:13

639 мәрте оқылды


«ӘСИРЛЕР САЗАСЫ - 2012 »

ӘСИРЛЕР САЗАСЫН ЖАҢҒЫРТҚАН ҚОБЫЗ

 

Илимде арғы тарийхы IX Әсирлерде жасаған Қорқыт атамызға барып тақалатуғын халқымыздың биринши музыкалық әсбабы есапланған қобыз бизиң күнимизге шекем ең дәслепки соғылған техникасы, дәслепки атқарылған намасы, Әййемги дәстүрлери менен жетип келгени менен қунлы. Профессор С.Баҳадырованың мийнетлеринде буннан еки-үш әсир бурын Орта Азияны гезген Европа илимпазлары қобыздың қандай музыкалық әсбап екенлигин ашып бере алмағаны, қобыз өзиниң ҳаўазы бойынша қуслардың шаңқыўына, түри жағынан аққуўға усайды деп сыпатлаў менен шекленгени туўралы мағлыўматлар бар.

Тек қарақалпақларда ғана жыраўшылық өнери сол турысында жазба әдебияттан бөлек өз алдына өнердиң Үлкен саласы ретинде жасап қалғанлығы, бул саз әсбабы өорқыт ата соққан техникасы өзгертилместен, оның бас­қа түрлери пайда болмас­тан қолланылып киятырғаны айтылған. өобыз хал­қымыздың Әййемнен киятырған нәсият сөзлерин, терме-толғаўларын, батырлар жырын халыққа жеткериўши қурал болған. Бурынғы заманларда халық қобызда айтылған сӨзди заң сыяқлы қабыл еткен. Жыраў ҳәзирги замандағы ғалаба хабар қуралларының, илимниң, китапхананың, театрдың, мӘдениятты тарататуғын мӘдений орын хызметин атқарған, деп кӨрсетиледи.

Даўамын окыў: «ӘСИРЛЕР САЗАСЫ - 2012 »

Сәне: 16.05.2012 11:37:29

577 мәрте оқылды


Интервью

ЖАҚСЫ ҚОСЫҚ – ЖАН АЗЫҒЫ

Адамзат дүньясы жаратылғалы берли қосыла киятырған музыканы сүймейтуғын, өз халқына тийисли намалардан илҳам алмайтуғын, өзи қосық, нама дөретпеген менен ыңылдап қосық айтпайтуғын жан болмаса керек.

Биз Қарақалпақстан Республикасы Жоқарғы Кеңесиниң депутаты, Қарақалпақстан Республикасы Композиторлар аўқамының баслығы, Өзбекстан ҳәм Қарақалпақстан Республикаларына хызмет көрсеткен көркем өнер ғайраткери, “Дослық” ордениниң ийеси Нәжиматдин Муҳамеддинов пенен болған гүрриңлесиўимизде депутат сыпатында алып барып атырған жумыслары, нәтийжелери, қарақалпақ музыка мәде­нияты, оның бүгини, ертеңи, бул тараўда ушырасып атырған айырым унамсыз қубылыслар жөнинде сөз жүриттик.

– Тахтакөпир районы аймағындағы 81-санлы “Қаратерең” сайлаў округинен депутатлыққа усынылғаным ушын халықтың маған жүклеген талабы бойынша район ҳәкимияты менен тығыз байланыс орнатылды ҳәм орынлаў бойынша бир қатар жумыслар алып барылмақта.

Даўамын окыў: Интервью

Сәне: 15.05.2012 10:45:24

776 мәрте оқылды


3-МАЙ — ДҮНЬЯ ЖҮЗИЛИК БАСПАСӨЗ ЕРКИНЛИГИ КҮНИ

Сөздиң күши

 

Халқымызда жүдә бир таўып айтылған гәп бар; адамды бир аўыз сөз жолдан-да шығарады, жолға да салады. Себеби, орны таўып айтылмаған бир аўыз сөздиң ақыбетинен ағайин-туўысқан, дос-яран, жасы үлкен-жасы кишиниң арасынан ала пышық өтеди.

Ал, керисинше кәтқудалық бир аўыз сөз жағаласқанды жарастырады, есерди жолға салады. Әсиресе, өмир сүриўдиң бағытын еле дурыслы меңгере алмай жүрген жаслардың келешегине үлкен тәсир жасайды.

Даўамын окыў: 3-МАЙ — ДҮНЬЯ ЖҮЗИЛИК БАСПАСӨЗ ЕРКИНЛИГИ КҮНИ

Сәне: 15.05.2012 10:40:23

628 мәрте оқылды


Жәмийет ҳәм дин

 

САЛАФИЯ АFЫМЫ

ЖӘМИЙЕТИМИЗГЕ ЖАТ!

Елимиздиң ғәрезсизлигине ерисиўи менен дүнья жаңалықларынан тереңирек хабардар болып, экономикалық, дипломатиялық қатнасықлар барған сайын раўажланып бармақта. Елимизде қоспа кәрханалар дүзиў, бир елден екинши елге барып жумыс ислеў, бирге ислесиў жоллары раўажланбақта.

Усылар менен бир қатарда, ислам динине нызамлы түрде кең мүмкиншиликлер жаратылды. Беруний, ибн Синалар өткир илимге ийе болып, мийнетлери менен дүньяға танылды. Имам Бухарий, имам Термизий, Муҳаммад Хорезмий, Нажмиддин Кубра киби уллы инсанлардың руўхлары шад етилмекте. Булар өз гезегинде сырт еллердиң қызығыўшылығын арттырмақта.

Даўамын окыў: Жәмийет ҳәм дин

Сәне: 15.05.2012 10:29:31

564 мәрте оқылды


ТИЛГЕ ИТИБАР — ЕЛГЕ ИТИБАР

СӨЗЛЕРДИҢ МӘНИСИНЕ ОЙ ЖУЎЫРТҚАНДА

 

“Мәмлекетлик тил ҳаққында”ғы Қарақалпақстан Республикасы Нызамының 7-статьясында “Мәмлекетлик тилге илимий тийкарланған жаңа терминлер жәмийетлик додалаўдан кейин Қарақалпақстан Республикасы Жоқарғы Кеңесиниң тийисли комитетиниң келисими бойынша киргизиледи” деп көрсетилген. Бирақ, бундай (Республикалық терминологиялық) комитет жоқ. Ҳәзир күнделикли баспасөз арқалы экономикаға, мәденият ҳәм жәмийетлик-сиясий терминологияға қатнаслы бирқанша сөзлер тилимизге кирип атыр.

Даўамын окыў: ТИЛГЕ ИТИБАР — ЕЛГЕ ИТИБАР

Сәне: 15.05.2012 10:25:10

794 мәрте оқылды


Яднама

Ақырғы хошласыў кешеси

Миллий әдебиятымыздың

еки байтерегин еслеп...

Әне, аласар қус-дала ойшылы,

Отыр көзин жумып дөңниң басында.

Ибрайым Юсупов

«Дала әрманлары» поэмасынан.

Өткен ҳәптеде пиядалап есигиниң алдынан өттим. Өзиниң атына қойылған Ибра­йым Юсупов көшесиндеги еки қабатлы 62-жай соңғы он жыллықларда мениң ушын муқаддес ўатан ишиндеги ең қәдирли шаңарақлардың бири болып қалған еди.

Көшениң қарсы тәрепин жағалап, Нөкис педагогика институтына ыссылық беретуғын қазанханадан 3-санлы мектепке қарай қос труба өтип тур. Шайырға 2004-жылғы Ғәрезсизлик байрамы алдында Өзбекстан Қаҳарманы атағы берилген күни қутлықлаў ушын азанда ерте киятырып жаңағы трубаларға қарасам, ыссылықты сақлаў ушын сыртына оралған қарақағазы (рубероид) жүдә көримсиз сезилди. Ол ўақытлары «Коммуналлық ыссылық орайы» акционерлик жәмийетиниң баслығы едим. Енди бул үйге тумлы-тустан жоқары мәртебели қонақлар келеди. Бүгиннен қалдырмай, жердиң астынан болса да таўып, трубаларды гүмис реңли жылтырақ фольга менен оратыўым керек, деген мақсет қойған едим...

Даўамын окыў: Яднама

Сәне: 15.05.2012 10:14:40

1262 мәрте оқылды


ИЛИМ ПИДАЙЫЛАРЫ

МИЛЛИЙ ПРОЗАМЫЗДЫҢ

ЗӘБЕРДЕС ИЗЕРТЛЕЎШИСИ

Қарақалпақ Әдебияттаныў илиминдеги талантлы проза изертлеўшилериниң ҳӘм сыншыларының бири Қалымбет Султанов десек қәтелеспеймиз. Өйткени, ол қарақалпақ прозасының раўажланыў жолларын белгили бир системалы үйрениўге бел байлап кирискен М.Нурмуҳаммедов, З.Насруллаева, Қ.Камалов, Ж.Нарымбетов, С.Баҳадырова усаған илимпазлардың қатарына киреди. Ол усы бағытта кҮнделикли баспасөз бетлеринде ҳәм журналда көплеген мақалалар жәриялап, соңынан “Прозаның раўажланыў жоллары” (1977), “Т.Қайыпбергеновтың прозасы” (1977), “Инсан қүдирети” (1992) атлы мақалалар топламларын бастырып шығарып, бул китаплардың көпшилик бөлегинде жетписинши жыллардан соңғы қарақалпақ прозасы ҳаққында өзиниң әдебий сыншылық ҳәм илимий пикирлерин ортаға салды. Илимпаз сыншының бул мийнетлери автор тәрепинен илимий-теориялық түрде жуўмақластырылып, 1991-жылы “1960-1980-жыллардағы қарақалпақ прозасының раўажланыўының айырым тенденциялары” деген әдебий машқалаға қурылып ҳәм бир тутас илимий мийнет ретинде докторлық диссертация сыпатында жақланып, оған филология илимлериниң докторы деген илимий атақ берилди.

Даўамын окыў: ИЛИМ ПИДАЙЫЛАРЫ

Сәне: 12.05.2012 10:48:57

778 мәрте оқылды


ҚАРАР ОРЫНЛАНЫЎЫ МЕНЕН ҚУНЛЫ

КОММУНАЛЛЫҚ ТӨЛЕМЛЕР — АБАДАНЛЫҒЫМЫЗ ТАЯНЫШЫ

Халқымыздың күнделикли турмысы жылдан-жылға абаданласып, мәдений-социаллық турмыста буннан бирнеше онлаған жылларға салыстырғанда айтарлықтай жетискенликлерге ерисилмекте. Әсиресе, бунда халықты, сондай-ақ, халық хожалығы тараўларын тәбийғый газ, электр энергиясы, аўыз суў менен тәмийинлеў жумыслары жетилистирилип, буларсыз бүгин күнделикли турмыс тиришилигин көз алдымызға келтириўдиң өзи қыйын. Ҳүкиметимиз халыққа коммуналлық хызмет көрсетиўдиң сапасын арттырыў, яғный тәбийғый газ, электр энергиясы, аўыз суў менен тәмийинлеўди үзилиске түсирмеў бойынша бирқатар баҳалы илажлар ислеп шығылып, олар табыслы әмелге асырылмақта. Оларды халыққа жеткерип бериў ушын миллион-миллион сум муғдарында қарежетлер сарпланады. Сонлықтан пайдаланылған коммуналлық хызметлер төлемлери өз ўақтында төленип барылса, бул баҳалы отынларды жеткерип бериўде узилиске туспейди.

Даўамын окыў: ҚАРАР ОРЫНЛАНЫЎЫ МЕНЕН ҚУНЛЫ

Сәне: 12.05.2012 08:24:39

702 мәрте оқылды


МАҚАЛА

ЛЕБИЗ ЕТТИҢ БЕ, ОРЫНЛА

(ШӘртнама қатнасықларындағы жаңалықлар)

Базар қатнасықлары шараятында хожалық жүргизиўши субъектлердиң өз-ара экономикалық қатнасықларында шәр­т­намалы мүнәсибетлер айрықша орын ийелейди. Сол себепли, шәртнама қатнасықларын жолға қойыў ушын тийисли нормативлик-ҳуқықый тийкарларды жаратыў ҳәм турақлы рәўиште жетилистирип барыў бүгинги күнниң тийкарғы ўазыйпалары болып есапланады.

Бүгинги күнде аўыл хожалығындағы шәртнамалы мүнәсибетлер Өзбекстан Республикасы Министрлер Кабинетиниң 2003-жыл 4-сентябрьде қабылланған “Аўыл хожалығы өнимлерин жетистириўде шәртнамалы мүнәсибетлерди жетилистириў ҳәм де миннетлемелердиң орынланыўы ушын тәреплердиң жуўапкершилигин асырыў илажлары ҳаққында”ғы қарары менен тас­тыйықланған “Аўыл хожалығы өнимлерин жетистириўшилер менен таярлаўшы, хызмет көрсетиўши кәрханалар ортасында шәртнамалар дүзиў, оларды дизимнен өткериў, орынланыўы бойынша мониторинг алып барыў тәртиби ҳаққында”ғы Нызамға тийкарланып тәртипке салынады.

Даўамын окыў: МАҚАЛА

Сәне: 12.05.2012 08:09:30

607 мәрте оқылды


ИЗЛЕНГЕН ИМКАН ТАБАДЫ

АЎЫЛДАFЫ ИЛИМ КАНДИДАТЫ

Диссертация жақлап шыққан басқа илим кандидатларынан оның бир айырмашылығы-әпиўайы аўыл оқытыўшысы болса, екинши тәрепи аспирантурада оқымай, өз бетинше излениўинде, қалаберсе, диссертацияның изертлеў жумысларын Қарақалпақстаннан тысқарыда жасаўшы қарақалпақлар арасында алып барыўында, республикамыз илимпазлары еле қол урмаған тема үстинде жумыс жүргизиўинде болды.

Амангүл Пирекеева Халқабад санаат-транспорт кәсип-өнер колледжине университет питкерип оқытыўшы болып келгенде 2004-жыл еди. Билим- илимге интасы бар адам қай жерде жасамасын, қаяқта ислемесин, оннан қол үзбейди. Амангүлдеги илимге талпыныс оны 2005-жылы Нөкис мәмлекетлик педагогикалық институтының тил билими кафедрасына алып келди.

Даўамын окыў: ИЗЛЕНГЕН ИМКАН ТАБАДЫ

Сәне: 12.05.2012 07:59:21

837 мәрте оқылды


ОҚЫЎШЫ ПИКИР АЙТАДЫ

ТОЙ БОЛҒАНЫ ЖАҚСЫ

“Еркин Қарақалпақстан” газетасының 2012-жыл 24-март санында¬ы журналист Қ.Реймовтың “Той — қЎдириятларымыздың айнасы” атамасында¬ы сын мақаласы көпшиликке қозғаў салып, ой туўдырарлығы анық.

Газета оқыўшысы сыпатында менде де бул мақала қызығыўшылық пайда етип, қолыма қәлем алғызды. Ҳақыйқатында да, автор бүгинги күнниң ең машқалалы, шешимин табыўы қыйыншылық туўдырып атырған тема дөгерегинде жан ашытып, бас қатырған.

Дурыс, ҳәмме тойлар да дәбдебели өтип атыр деп пикир айтыўдан да аўлақпан. Той — бул ең жақсы мәресим, жанға жағымлы, қулаққа қонымлы еситилетуғын да сөз. Ҳәр бир инсан баласы бул дүньяға келип, адам атын көтерип жасағаннан кейин арзыў-ҳәўес пенен шийрин әрманлар қушағында өмир сүрери анық.

Даўамын окыў: ОҚЫЎШЫ ПИКИР АЙТАДЫ

Сәне: 12.05.2012 07:47:23

624 мәрте оқылды


ҮМИТ УШҚЫНЛАРЫ

 

ЖАС СПОРТШЫЛАРДЫҢ ЕРИСКЕН ЖЕҢИСЛЕРИ

Газетамыздың өткен санларының биринде пайтахтымыздағы 4-санлы жас өспиримлер спорт мектебинде тәрбияланып атырған спортшылардың ерискен жетискенликлери ҳаққында мақала жәрияланған еди. Кишкенелигинен спортты Өзине жолдас етип, усы дәргайда спорт пенен турақлы шуғылланып кия­тырған жас спортшылардың жақында ғана ерискен және бир жеңисин еситип, қолымызға қәлем алдық.

26-март ҳәм 5-апрель күнлери аралығында Германия мәмлекетинде 8 жас­тан 16 жасқа шекемги жас Өспиримлер арасында халықаралық турнир болып, онда жоқары көрсеткишлерге ерискен жас өспиримлер арасында бизиң жерлеслеримиз де бар.

 

Даўамын окыў: ҮМИТ УШҚЫНЛАРЫ

Сәне: 12.05.2012 07:24:51

553 мәрте оқылды


Излеў

Көп оқылған мақалалар

Сыбайлас сайтлар

Қарақалпақстан Республикасы Жоқарғы Кеңеси ҳәм Министрлер Кеңесиниң газеталары.
Қарақалпақстан баспасөз ҳәм хабар агентлигинде 2007-жыл 7-февральда дизимге алынған. Гүўалық № 01-001
Developed by TUIT NF