Еркин Қарақалпақстан Вести Каракалпакстана 19:56:07, 25.05.2019
Хош келипсиз! | RSS
Сайт мазмуны

Кириў усылы

ПЕНСИЯ ТӘМИЙНАТЫ: ҚАНДАЙ ӨЗГЕРИСЛЕР БАР?

Өзбекстан Республикасы Президентиниң усы жыл 12-декабрьде «Пуқаралардың пенсия тәмийнаты системасының нәтийжелилигин арттырыў ҳәм пенсионерлерди социаллық қоллап-қуўатлаўды күшейтиўге тийисли қосымша ис-илажлар ҳаққында»ғы 5597-санлы Пәрманы қабыл етилген еди.

Усы Пәрман бойынша биз бюджеттен тысқары пенсия қоры Нөкис қалалық бөлими баслығы Нурдәўлет Мәмбеткаримов пенен сәўбетлесип, Пәрманға түсиник бериўди өтиниш еттик.

Усы Пәрманға тийкарланып 2019-жыл 1-январьдан баслап барлық ислейтуғын пенсионерлерге напақалар толық муғдарда төлениўи белгилеп өтилди.

Президентимиздиң 2017-жыл декабрь айындағы қарарларына муўапық, 2018-жыл 1-январьдан баслап бәрше медицина мәкемелеринде ислеўши шыпакер-пенсионерлер өз напақаларын толық алыў имканиятына ийе болды.

Буннан соң усы жылдың өткен дәўиринде қабыл етилген қарарларға муўапық және бир қатар тайпадағы ислеўши пенсионерлер — фермер, дийқан хожалықлары ҳәм қыйтақ жер ийелери Кеңеси системасында,  мәмлекетлик емес коммерциялық емес шөлкемлерде ислейтуғын, сондай-ақ, айырым тайпадағы ишки ислер органларының пенсионерлери ҳәм әскерий пенсионерлерге де усындай имканият берилди. Президентимиздиң усы жыл сентябрь айындағы қарарлары менен улыўма билимлендириў ҳәм мектепке шекемги тәлим мәкемелеринде ислеўши пенсионер педагог хызметкерлер ҳәм тәрбияшыларға да 2019-жыл январь айынан баслап толық муғдарда пенсия төленетуғыны көзде тутылған еди.

Ҳүрметли Президентимиз өзиниң усы жыл 12-декабрьдеги қабыл еткен пәрманы менен 2019-жыл 1-январьдан баслап тек ғана жоқарыда көрсетилген тайпадағылар ғана емес, ал, барлық тайпадағы ислеўши пенсионерлерге напақаларын толық муғдарда төлеў ҳаққында қарар қабыл етти.

— Пенсияны есаплаў ушын ис ҳақының максимал муғдары ең кем айлық ис ҳақының неше есесинен есапланады?

— Өзбекстан Республикасы Президентиниң усы жыл 12-декабрьдеги «Пуқаралардың пенсия тәмийнаты системасының нәтийжелилигин арттырыў ҳәм пенсионерлерди социаллық қоллап-қуўатлаўды күшейтиўге тийисли қосышма ис-илажлар ҳаққында»ғы 5597-санлы Пәрманына тийкар 2019-жыл 1-январьдан пенсияны есаплаў ушын ис ҳақының максимал муғдарын ең кем айлық ис ҳақының 8 есесинен  10 есесине дейин асырыў белгиленген.

Мағлыўмат ушын: ҳәзирги күнде пенсия­ны есаплаў ушын ең кем айлық ис ҳақының 8 есесинен артық болмаған муғдардағы орташа айлық ис ҳақы алынады.

Мысалы: есапланған орташа ис ҳақы 10 еседен (2 027 300 сум) артық ҳәм артықша ис стажы (талап етилген ис стажы ерлер ушын 25 жыл, ҳаяллар ушын 20 жыл). 15 жыл болған пуқараның пенсиясы.

Әмелдеги тәртип бойынша:  8 есе 1 621 840 = 202 730 * 8

Пенсияның таяныш муғдары:  892 012 сум (1 621 840 * 55 процент);

Стаж ушын асырыў (15 жыл): 243 276 сум (1 621 840 * l5 процент);

Пенсия муғдары 1 135 288 сум (892 012+243 276)

Пәрманға тийкар:  10 есе 2 027 300=202 730 * 10

Пенсияның таяныш муғдары: 1 115 015 (2 027 300 * 55 процент);

Стаж ушын (15 жыл): 304 095 сум (2 027 300 * 15 процент);

Пенсия муғдары 1 419 110 сум (1 115 015+304 095).

Жоқарыдағы есаптан соны көриўимиз мүмкин, егер пуқараның орташа ис ҳақысының муғдары 10 еседен (2 027 300 сум) жоқары болса, пенсия муғдары қосымша рәўиште 283 822 сумға ҳәм ҳәр бир артықша стаж ушын 4 054,60 сумға (бурын 16 218,40 сум, ҳәзир болса 20 273 сум) асырылады.

—   Жумысты қосып алып ислейтуғын пенсионерлерге пенсия қайсы жумыс орнынан төленеди?

—   Өзбекстан Республикасы Әдиллик министрлигиниң 2011-жыл 3-апрельдеги 2222 саны менен дизимнен өткен «Ислеўши пенсионерлерге пенсия төлеў тәртиби ҳаққында»ғы қарары режесиниң 2-бөлим 4-бәнтинде «Жумысты қосып алып ислейтуғын пенсионерлерге пенсия тийкарғы жумыс орнынан төленеди» деп көрсетилген. Усыған тийкар, еки-үш жерде ислейтуғын пенсионерлерге пенсиялар тийкарғы жумыс орнынан төленеди.

—Ун ҳәм қәлипли нан сатып алыў ушын конпенсация пулы кимлерге төленеди?

— Өзбекстан Республикасы Министрлер Кабинетиниң усы жыл 13-сентябрьдеги 731-қарарына тийкар 2018-жыл 1-октябрьден баслап жасы бойынша, майыплығы бойынша напақа, қарайтуғын адамы жоқ пенсиясы ҳәм напақасы, балалығынан майып болған 16 жастан үлкен шахсларға напақа, пенсия ҳәм напақа бойынша ҳәр бир напақа алыўшыға ун ҳәм қәлипли нан сатып алыў бо­йынша қосымша қәрежетлерди қаплаў ушын ең кем айлық ис ҳақының 10 проценти муғдарында ҳәр айда пул конпенсациясы төленеди.

­ Сәўбетиңиз ушын рахмет?

Жазып алған: Қ.РЕЙМОВ.

Излеў

Көп оқылған мақалалар

Сыбайлас сайтлар

Қарақалпақстан Республикасы Жоқарғы Кеңеси ҳәм Министрлер Кеңесиниң газеталары.
Қарақалпақстан баспасөз ҳәм хабар агентлигинде 2007-жыл 7-февральда дизимге алынған. Гүўалық № 01-001
Developed by TUIT NF