Еркин Қарақалпақстан Вести Каракалпакстана 06:17:53, 22.08.2018
Хош келипсиз! | RSS
Сайт мазмуны

Кириў усылы

ИЛАЖ ЖОЙБАР ШЕҢБЕРИНДЕ

2018-жыл 2-февраль күни елимиз Президенти қатнасыўында болып өткен «Республикада экологиялық жағдайды жақсылаў ҳәм қоршаған орталықты қорғаў бағдарындағы жумысларды тал­қылаў, ең әҳмийетли ўазыйпаларды белгилеп алыў»ға бағышланған жыйналысынан келип шығып, Өзбекстан Республикасы Аўыл ҳәм суў хожалығы минис­трлиги, Европа аўқамының Орайлық Азия регионындағы Экология орайының Өзбекстандағы ўәкилханасы, Халықаралық Аралды қут­қарыў қоры Атқарыў комитетиниң Нөкис фи­лиалы ҳәм «Сувчи» жәмәәтлик бирлеспеси менен биргеликте «Өзбекстанда суў ҳәм қоршаған орталық мәселелери бойынша хабардарлықты асырыў ҳәм де бирге ислесиўди раўажландырыў» жойбары шеңберинде илажлар өткерилмекте. Усындай илажлардың бири Нөкис қаласындағы Жаслар аўқамы Кеңеси имаратында болып өтти.

Жаслар аўқамы Кеңеси менен биргеликте семинар-сәўбетлесиў көринисинде шөлкемлестирилген бул әнжуманда Жаслар аўқамының районлық Кеңеси басшылары, басланғыш шөлкем жетекшилери, мәҳәлле ўәкиллери, журналистлер, жойбар шөлкем­лестириўшилери, Халықаралық Аралды қутқарыў қоры Атқарыў комитетиниң Нөкис филиалы ўәкиллери, республиканың суў ҳәм экология жөнелисинде жумыс алып барып атырған мәкемелердиң қәнигелери қатнасты.

Әнжуман қатнасыўшыларына суў ҳәм экология менен байланыслы болған темаларда бир қатар презентация мате­риаллары усынылды. Жойбар қәнигеси А.Хожақулов слайдлардан пайдаланып «Суў ҳәм қоршаған орталық», «Суў — бул өмир шербети», «Өзбекстан Республикасы аўыл хожалығында жер ҳәм суў ресурс­ларынан нәтийжели пайдаланыў» ҳәм «Глобал ысыў ақыбетлери» атамаларындағы презентациялар менен таныстырып өтти. Жойбар қәнигесиниң атап өткениндей, суў — бул өмир шербети есапланып, ол жер жүзинде ең бийбаҳа байлық сыпатында қәдирленеди.

Жер шарының 71 проценти суў менен қапланғанлығына қарамастан, оның ишиўге жарамлы болған муғдары 2,8 процентти ғана қурайды. Жер жүзи халқының көбейип барыўы (1960-жылда 3 млрд. болған болса, 2017-жылда 7,55 млрд.қа жеткен) инсанияттың тә­бият инамларына надурыс қатнаста болыўы себепли душшы суў резервлери ке­йинги жылларда азаймақта. Суўға болған зәрүрлик болса артып бармақта. Мәселен, 1891-жылда ҳәр бир адам пайдаланыўы ушын 11 литр суў жетерли болған болса, ХХ әсирде бул көрсеткиш 60-70 литрди қурады. 2008-жылға келип бул көрсеткиш 350-500 литрге жетти. Ашынарлы жағдай, бул ең әҳмийетли мәселелерден халқымыз, әсиресе, аўыллық жерлерде жасап атырған журтласларымыз жетерли дәрежеде хабардар емес.

Буның ақыбетинде орынларда таза ишимлик ҳәм суўғарма суўларын сақлаў, оннан мақсетке муўапық пайдаланыў барысында унамсыз жағдайлар жүз бермекте, суў экологиясы ҳәм қоршаған орталықты қорғаўға болған итибар пәсейип бармақта.

Халықаралық Аралды қутқарыў қоры Атқарыў комитетиниң Нөкис филиалы директоры Р.Көшеков, Аўыл ҳәм суў хожалығы министрлигинен Д.Қыдыр­баев, Түйемойын-Нөкис бас­қармасынан К.Нуратдинов, журналистлер ҳәм бас­қа да қатнасыўшылар халықты суў тамтарыслығы процесс­лерине масластырыў ҳаққында сөз етип, суўды үнемлеўши технологияларды пайдаланыўды енгизиў мәселелери бойынша пикир билдирди. Суўдан ақылға уғрас пайдаланыў ушын жаслар ортасында кең көлемдеги түсиник жумысларын алып барыўда районлар Жаслар аўқамы Кеңеслери қандай илажлар ислеў кереклиги туўралы усыныслар берилди. Сондай-ақ, әнжуманда суўдан ақылға уғрас пайдаланыўды шөлкемлестириўде жаслардың басланғыш шөлкемлериниң әҳмийетли роль ойнайтуғынлығын айрықша атап өтти.

Буннан соң жойбар орынлаўшылары ҳәм республиканың суў ҳәм экология жөнелисинде жумыс алып барып атырған мәкемелердиң қәнигелери илаж қатнасыўшыларының сораўларына жуўап берди. Бул пикирлесиў даўамында әнжуман қатнасыўшылары суўдың ҳәр бир тамшысынан ақылға уғрас пайдаланыў, қоршаған орталықты қорғаў, аўылларды шығындылардан тазалаў бүгинги күни алдымызда турған ең әҳмийетли мәселелердиң бири екенлигин және бир мәрте атап өтти.

Тажетдин  АСАМАТДИНОВ,

Халықаралық Аралды қутқарыў қоры Атқарыў комитети Нөкис филиалының бас эксперти.   

Излеў

Көп оқылған мақалалар

Сыбайлас сайтлар

Қарақалпақстан Республикасы Жоқарғы Кеңеси ҳәм Министрлер Кеңесиниң газеталары.
Қарақалпақстан баспасөз ҳәм хабар агентлигинде 2007-жыл 7-февральда дизимге алынған. Гүўалық № 01-001
Developed by TUIT NF