Еркин Қарақалпақстан Вести Каракалпакстана 03:32:05, 08.08.2020
Хош келипсиз! | RSS
Сайт мазмуны

Кириў усылы

ТАРИЙХЫМЫЗДЫ  ҚӘДИРЛЕЙИК

Ғәрезсиз елимиздиң келешеги болған жас әўлад  тәрбиясында тарийхый қәдириятлардың тутатуғын орны айрықша. Халқымыз  тарийхын қәдирлеп оны  келеси әўладқа жеткерип бериў  ушын илимпазларымыз көплеген жумыслар алып бармақта.

Қарақалпақ  хал­қы өзиниң  батырлары, қаҳарманлары, аймағында  жайласқан баҳалы  архитектуралық естеликлери ҳәм  бийбаҳа руўхый мийрасымыз болған  фольклорды  қәдирлейди. Халқымыз  ушын жанын пидә еткен  батырларымыз Айдос баба, Ерназар Алакөз, қарақалпақлардың  ел болыўына,  саналы өмирин бағышлаған Аллаяр Досназаров пенен мақтанамыз. Белгили  археолог-илимпаз  С.П.Толстов Қарақалпақстан Сырдәрья  менен Әмиўдәрья аралығындағы Орта Азия Египети  деп атап кеткен. Себеби, бизиң  аймағымызда  жайласқан әййемги бир неше архитектуралық  естеликлерди ашық аспан астындағы музейлер қатарына киргизиўге болады. Булардың ишинде  Миллий гербимизде өз тымсалын тап­қан Шылпық естелиги, буннан басқа Қойқырылған қала, Гүлдирсин, Гәўир қала, Топырақ қала ҳәм  бирнеше естеликлер  буған мысал бола алады. Египетте пирамидалар , Қытайда Қытай дийўалы, Ҳиндстанда Таж-Махал, Мексикада Чичен-Ицца, Италияда Колизей қандай баҳаланса қарақалпақ халқы ушын Топыраққалада  баҳалы  тарийхый  қәдирият болып, оны бизиң ата-бабаларымыз қурғаны анықланған. Бизиң эрамыз­ға шекемги II-III әсирлерде  салын­ған  Топыраққала  гербишлериниң 564 данасы  алып изертленгенинде  оның 313инде    қарақалпақ  руўларының тамғалары ушырасады. Ал, тарийхшы            Т.А. Жданконың Топыраққала сарайының дийўалларындағы  нағыслар қарақалпақ ки­йимлериндеги  нағысларға сәйкес келеди, деп болжаса, бул бизиң бабаларымыздан  қалған естелик  екенлигин   дәлиллеп  турыпты. Ҳәзирги ўақытта  көпшилик тарийхшылар  қарақалпақ халқының бай мәдений мийрасы болған дәстанларды, ондағы ўақыяларды изертлеў арқалы, оны тарийхый  дерек сыпатында қараўға болатуғынлығы ҳаққында пикирлерин айтып билдирмекте. Мысал ушын «Едиге» дәстанын  алып  қарасақ, ондағы ўақыялардың ҳақыйқат екенлиги, тарийхта бол­ғанлығы  оның тарийхый шахс екенлиги  дәлиленген. Буннан бас­қа тарийхый  қәдириятларымызды  тиклеў еле де көплеп шешилмей атырған машқалалар бар.

Ҳәр бир халық өзиниң тарийхый ўақыяларын, тарийхый шахсларын қәдирлеп, олардан үлги алады, батырлық ҳәм мәртлик үлгилеринен нәр алады.

 Нариман   ӨТЕНОВ,

Әжинияз атындағы НМПИ Тарийх-география факультети  оқытыўшысы.

Излеў

Көп оқылған мақалалар

Сыбайлас сайтлар

Қарақалпақстан Республикасы Жоқарғы Кеңеси ҳәм Министрлер Кеңесиниң газеталары.
Қарақалпақстан баспасөз ҳәм хабар агентлигинде 2007-жыл 7-февральда дизимге алынған. Гүўалық № 01-001
Developed by TUIT NF