Еркин Қарақалпақстан Вести Каракалпакстана 10:21:27, 18.11.2017
Хош келипсиз! | RSS
Сайт мазмуны

Кириў усылы

БИРИНШИ  АЛЛЕРГОЛОГ - ШЫПАКЕР

Белгили шыпакер алым ҳәм устаз П.Меңлимуратов 1947-жылы Кегейли районының «Жылўан жап» жағасына қоныс басқан Тилеўмурат атаның шаңарағында туўылып өсип, мектепти тамамлағаннан соң Самар­қанд мәмлекетлик медицина институтының емлеў факультетинде тәлим алды.

Институтта әдиўли устазлары — медицина илимлери докторлары, профессорлар И.З.Закиров, У.А.Арипов, Н.И.Медведев, З.Х.Рахматуллин, М.Н.Габрилян, К.С.Сулайманов, Ф.И. Шевченко, А.Д.Жалалов ҳәм басқа да алым-шыпакерлерден медицина илимлериниң әлўан түрли сырларын үйренди.

Парахат 1971-1972-жыллары Нөкистеги 1-санлы О.Халмуратов атындағы республикалық емлеўханада «Улыўма терапия» тараўынан бир жыллық интернатурадан кейин терапевт-шыпакер лаўазымына қалдырылды. Ол 1973-жылдың апрель айынан баслап емлеўхананың терапия бөлиминде аллергологиялық кеселликлерди емлеў ушын аллергологиялық кабинет ашылған ўақытлары Қарақалпақстан Республикасында биринши штатлы аллерголог-шыпакер етип бекитилди. Ке­йин ала усы бөлимниң меңгериўшиси лаўазымына өткерилди.

Бул кабинет Өзбекистанда Самар­қанд, Ташкент қалаларынан соң үшинши, ал, аллергологиялық бөлим Өзбекистан ўәлаятлары арасында ең дәслепкилеринен болып шөлкемлестирилди. Сол жыллары бул кабинетке Қарақалпақстанның барлық қала ҳәм ра­йонларынан, қоңсылас Хорезм ўәлияты, Түркменстан ҳәм Қазақстан Республикаларынан да наўқаслар келип, ем алғанлары мәлим.

П.Меңлимуратов 1982-жылы Қарақалпақстан Республикасы Денсаўлықты сақлаў министрлигиниң штаттан тыс бас аллерголог-шыпакери етип тайынланды ҳәм ол усы жуўапкерли лаўазымда үзликсиз 30 жылдан аслам ўақыт мийнет етти.

Оның усындай дәрежеге ерисиўинде медицина илимлериниң докторы, профессор А.А.Назаров, москвалы аллерголог алым, профессор А.А.Польнер, жергиликли устазлары Ч.Ә.Әбдиров, Т.Б.Ещанов ҳәм узақ жыллар бир жәмәәтте бирге хызмет еткен кәсиплеслери С.Артықбаев, А.Мырзамбетов, Н.Утенов, М.Нуртазаев, К.Сабирова, А.Ешимбетов, З.Берданова, Д.Арзиева, Г.Мамбеткаримова, Д.Жақсымуратова ҳәм тағы басқа заманласларының өзлерине сай үлеслери болған.

П.Меңлимуратов 1973-1990-жыллары Москва қаласында бурынғы СССР Медицина илимлери академия­сының ҳақыйқый ағзасы, академик Андрей Дмитриевич Адо басқарған Орайлық аллергология лабораториясында ҳәм академик Рахим Мусаевич Хайтов басқарған Иммунология Орайында онлаған мәртебе аллергология ҳәм иммунология тараўлары бойынша билимин жетилистирип, илимий кеңеслерде баянатлар жасады.

Ол шыпакерлик кәсибинен қол үзбей, жоқарыда аты аталған билим ҳәм илим орайларында 1981-1989-жыллары сырттан аспирантурада оқыды ҳәм илимий изертлеўлер алып барды. 1990-жылы Москва қаласында «Қарақалпақстан шараятында өсимликлер шаңларынан пайда болыўшы аллергиялық кеселликлер ҳәм олардың клиникалық өзгешеликлери» темасында медицина илимлериниң кандидаты илимий дәрежесине диссертацияны табыслы қорғап шықты. П.Меңлимуратов 1975-жыллардан баслап Өзбекистанда, Қарақалпақстанда ҳәм қоңсылас республикаларда өткерилген медициналық кәнигелестирилген, илимий-теория­лық ҳәм илимий әмелий конференцияларда илимий жумыслары нәтийжелери менен үзликсиз қатнасты, оның медицинаның аллергология саласынан 5 жаңалығы есапқа алынды, олар медицина тараўында әмелиятта қолланылып атыр.

П.Меңлимуратов 1988-жылдан баслап 1-санлы О.Халмуратов атындағы Республикалық емлеўхана базасында терапевт-шыпакерлер таярлаўшы бир жыллық интернатура басшысы етип бекитилди, ол 20 жылға шамалас дәўир ишинде үлкемизде терапия профилиндеги шыпакерлерди таярлаўға белсене қатнас­ты, узақ жыллар өзи хызмет ислеген емлеўханада бир қанша жәми­йетлик жумысларда да өзин көрсете алды.

Ол төрт жыл Бозатаў районлық емлеўханасы бас шыпакери болып ислеген дәўиринде де халыққа медициналық жәрдем бериўди жақсылаўда өзиниң бар күшин, билимин, тәжирийбесин ҳәм шөлкемлестириўшилик уқыбын иске салды, халық арасында үлкен абырайға ийе болды, райондағы медицина тараўының басшысы сыпатында тән алынды.

Парахат 1992-жылы ТашПМИ Нөкис филиалына жумысқа алынды ҳәм филиалдың ишки кеселликлер кафедрасы ашылыўында өзиниң шөлкемлестириўшилик уқыбын көрсетти, өзи ашқан кафедраға басшылық етиў менен бир қатар усы кафедрада ассистент оқытыўшы болып болажақ шыпакерлерге ишки кеселликлер пәнинен оқытып устазлық етти. Ол өзиниң шерек әсирлик өмирин ТашПМИ Нөкис филиалында ассистент-оқытыўшы ҳәм кафедра баслығы болып хызмет етип Республикамызда шыпакер кадрларды таярлаўға белсене қатнасты, жүдә көп санлы шәкиртлер таярлаўға миясар болды. Ол билимли, илимли, тәбийғый таланты, искерлиги, жоқары инсаныйлық пазыйлетлери, шөлкемлестириўшилик қәбилети, кәсиплеслери менен де, наўқаслар ҳәм олардың туўған-туўысқанлары менен де тез және жақыннан тил табыса билиўи, кәсибине аса садықлығы менен үлкен абырайға ийе кәсиплесимиз болып табылады.

П.Меңлимуратовтың республика денсаўлықты сақлаў тараўында узақ жыллар даўамындағы минсиз, жемисли мийнетлери инабатқа алынып, «Өзбекистан Республикасы Денсаўлықты сақлаў ағласы» көкирек нышаны, Қарақалпақстан  Республикасы Жоқарғы Кеңесиниң Ҳүрмет жарлығы менен сыйлықланды.

Ал, 2003-жылы оған «Қарақалпақстан  Республикасына мийнети сиңген денсаўлықты сақлаў хызметкери» ҳүрметли атағы берилди.

 

 

А.МАМБЕТКАРИМОВ,

Қарақалпақстан  Республикасына мийнети сиңген денсаўлықты сақлаў хызметкери, Өзбекистан Врачлар Ассоциациясының Қарақалпақстан бөлими баслығы.

 

А.НУРНИЯЗОВ,

Өзбекистан Республикасы денсаўлықты сақлаў ағласы, Өзбекистан Врачлар Ассоциациясы Қарақалпақстан бөлими өрынлаўшы директоры, шыпакер-журналист.

СҮЎРЕТТЕ: П.Меңлимуратов.

 

Излеў

Көп оқылған мақалалар

Сыбайлас сайтлар

Қарақалпақстан Республикасы Жоқарғы Кеңеси ҳәм Министрлер Кеңесиниң газеталары.
Қарақалпақстан баспасөз ҳәм хабар агентлигинде 2007-жыл 7-февральда дизимге алынған. Гүўалық № 01-001
Developed by TUIT NF