Еркин Қарақалпақстан Вести Каракалпакстана 16:47:09, 18.10.2017
Хош келипсиз! | RSS
Сайт мазмуны

Кириў усылы

ПРОФИЛАКТИКАЛЫҚ  ИЛАЖЛАР ӨЗ  НӘТИЙЖЕСИН БЕРМЕКТЕ

Өрт қәўипсизлиги хызметкерлериниң сонша ескертиўлери, ғалаба хабар қураллары арқалы алып барылып атырған үгит-нәсият жумысларына қарамастан, айырым пуқараларымыздың итибарсызлығы ақыбетинде республикамыз аймағында өрт болыў жағдайлары еле де орын алып атырғанлығы өкинишли. 2017-жылдың усы күнине шекем республикамызда 573 өрт пайда болып, бул өртлерден келген материаллық зыян 1 миллиард 200 миллион сумнан зыятты қурайды. Ең ашынарлысы, пайда болған өртлерде 9 адам набыт болды ҳәм 2 адам дене жарақатын алды. Өртлердиң басым көпшилиги, яғный, 77 проценти пуқаралардың турақ жайларында пайда болмақта.

Өртлердиң келип шығыў себеплерин таллап қарағанымызда, 15,7 проценти электр үскенелериниң насазлығынан ҳәм электр ток тармақларының жарамсызлығынан, 13,6 проценти жылытыў печьлери ҳәм котёлларының насазлығынан, 42,7 проценти өртке итибарсызлық пенен қарағанлықтан, 13,2 проценти балаларды қараўсыз қалдырғанлығы ақыбетинде олардың шырпы менен ойнаўы себебинен, 4,7 проценти транспорт қуралларынан пайдаланыў қағыйдаларының бузылыўы себебинен келип шыққанлығы анықланды.

Өртлерде пуқаралардың набыт болыў жағдайы Нөкис қаласында (2 адам), Төрткүл (4 адам), Беруний (2 адам) ҳәм Мойнак (1 адам) районларында, күйик дене жарақатын алыў жағдайы Беруний (1 адам) ҳәм Нөкис (1 адам) районларында жүз берген.

Бундай бахытсыз ҳәдийселердиң алдын алыў ҳәм келешекте болдырмаў мақсетинде Өзбекистан Республикасы Президентиниң 2017-жыл 23-май күнги қарары менен ҳәр ҳәптениң сәршемби күни республикамызда «Өрт профилактикасы күни» илажлары өткерилмекте. Бул илаждың тийкарғы мақсети — халық хожалығы кәрханаларының ҳәм жеке меншик турақ жайлардың өртке қарсы жағда­йын жақсылаў, сондай-ақ, категорияланған ҳәм аса әҳмийетли кәрханаларда өрт қәўипсизлигин тәмийинлеўде бир қатар илажларды өткериў, пуқаралар менен өрттиң алдын алыў бағдарында ушырасыў ҳәм сәўбетлесиўлер алып барыў болып табылады.

Жоқарыда атап өткенимиздей, өртлердиң басым көпшилиги, яғный,
77 проценти пуқаралардың турақ жайларында пайда болмақта. Бул болса, олардың өз турақ жайларында өрттиң алдын алыў илажларына немқурайдылық пенен қарағанлығынан дәрек бермекте.

Өрттиң келип шығыўына тағы бир себепши нәрсе — бул электр үскенелери. Дурыс монтажланбаған электр сымларынан пайдаланыў ямаса электр үскенелеринен надурыс пайдаланыў бахытсыз ҳәдийселерге алып келеди.

Жас балаларды үйде жал­ғыз, қараўсыз қалдырып кетиў жағдайлары да өрттиң себепшиси болыўы мүмкин. Себеби, олар қызығыўшаң болады ҳәм шырпы яки бас­қа да тез жанғыш затлар менен ойнап, өрт келтирип шығарыўы мүмкин. Айырым жағдайларда усы балалардың өзлери өрттиң қурбанына айланбақта.

Өз турақ жайларыңызда электр үскенелерин электр монтёрларына орнаттырыўды ҳасла ядтан шығармаңыз. Электр розеткаларға бирден еки, үш электр үскенелерин жалғап пайдаланыў қадаған етиледи. Себеби, электр сымына күш түсип, ол қатты қызады, нәтийжеде оның сыртқы қабаты жанып, өртти пайда етеди.

Тәбийғый газден пайдаланғанда да айрықша итибарлы болыўыңызды сорап қаламыз. Себеби, оннан надурыс пайдаланыў кеўилсиз ўақыяларға алып келиўи мүмкин. Тәбийғый газдиң шала жаныўы себебинен айырым пуқараларымыз зәҳәрленип, емлеўханаға түсиў жағдайлары да ушыраспақта. Егер бөлме ишинде газдиң жағымсыз ийисин сезсеңиз, дәрҳал айна ҳәм есиклерди ашыўды ядтан шығармаңыз. Бул ийис көп ўақытқа шекем тарқамаса, онда «104» телефоны арқалы газ қәнигелерин шақырыңыз.

Ата-бабаларымыз айтқанындай, өрт — тилсиз жаў, ол есик кағып келмейди. Сонлықтан да оның алдын алып, жоқарыдағы атап өтилген әпиўайы қағыйдаларды ҳәр бир пуқара өзиниң миннети деп билип, булжытпай орынласа өрттиң алдын алған болар едик.

 

Б.ДӘЎЕКЕЕВ,

ҚР ИИМ Өрт қәўипсизлиги басқармасы аға инженери, подполковник.

 

 

Көп оқылған мақалалар

Сыбайлас сайтлар

Қарақалпақстан Республикасы Жоқарғы Кеңеси ҳәм Министрлер Кеңесиниң газеталары.
Қарақалпақстан баспасөз ҳәм хабар агентлигинде 2007-жыл 7-февральда дизимге алынған. Гүўалық № 01-001
Developed by TUIT NF